Categorie archief: 1) Nieuws

JAN COPPENS WINT PROVINCIALE PRIJS VOLKSKUNDE 2016

De Bestendige deputatie van de Provincieraad van Oost-Vlaanderen schrijft om de drie jaar een prijs historisch onderzoek uit op het gebied van volkskunde. Deze prijs gaat in bevoegde middens door voor een “zeer begeerde onderscheiding”. Bovendien is voor de laureaat een bedrag gemoeid van vijfduizend euro. Voor de “Provinciale Prijs Volkskunde  2016” werden meerdere werken onder de loupe genomen. Een vakjury van beroepshistorici riep, met eenparigheid van stemmen, Jan Coppens uit tot laureaat 2016 voor zijn studie “De Processie van Plaisance. De Bartholomeusommegang met de reuzen de de verenigingen van Geraardsbergen”.  Dit rijk geïllustreerd boek van 120 A4-bladzijden werd in augustus 2015 uitgegeven door Gerardimontium, de Geraardsbergse vereniging voor lokale geschiedenis. Het brengt in een vlot leesbare stijl de geschiedenis van deze kleurrijke processie en de kermis van Geraardsbergen door de eeuwen heen..  De laureaat, een veelzijdig man De laureaat is een geboren (1965) en getogen Geraardsbergenaar. Hij is oud-leerling van het Sint-Jozefsinstituut, ook gekend als “t Karmelieten”. Hij is sinds 1998 getrouwd en vader van drie zonen. Hij studeerde grafische kunsten en muziek. Daarnaast is hij vrijetijdshistoricus en publiceert al sinds 2003 artikels over de lokale geschiedenis, Geraardsbergse kunstwerken en het Geraardsbergs dialect in het tijdschrift van Gerardimontium, de Geraardsbergse vereniging voor lokale geschiedenis waarvan hij ondervoorzitter is. In 2009 was hij co-auteur van De Muur rond Geraardsbergen en in 2010 verscheen van zijn hand Den Dikken van Giesbaargen, verklarend woordenboek van het dialect van Geraardsbergen, dat in een recordtijd uitverkocht was. Hij is sinds 2007 erfgoedambtenaar bij de stad Geraardsbergen. Daarnaast schreef hij een 300-tal muziekarrangementen voor orkest, concertband, fanfare, brass band, big band en andere formaties. Als muzikant, muziekarrangeur en kenner van de muziekgeschiedenis publiceerde hij enkele bijdragen over muzikale thema’s zoals de beiaard, het kerkorgel en de lokale processiemuziek. In 2014 schreef hij samen met Jan van Mol het boek Het Anneessensorgel in de Sint-Bartholomeuskerk van Geraardsbergen.  Gerardimontium weer in feeststemming Dat het bestuur van Gerardimontium en de cultuurdienst van de stad Geraardsbergen in de wolken zijn met deze onderscheiding die een van zijn leden is toegekend, zal wel niemand verbazen. Reden tot vreugde is er des te meer bij Gerardimontium daar het de derde keer op rij is dat een van zijn leden de Provinciale prijs voor historisch onderzoek in de wacht sleept. Immers, erevoorzitter, Marc van Trimpont, was laureaat van de “Provinciale Prijs Heemkunde 1999” met de bekroning van zijn studie “Het land en de baronie Boelare” en Jacques de Ro was laureaat Heemkunde in 2007 voor zijn studie “De dorst van Geraard. De dranknijverheid in Geraardsbergen en deelgemeenten in een historisch perspectief”.

Advertenties

Gerardimontium nr. 265

Blikvangers in dit nummer:

– Kelkglazen à la façon de Venise uit de Sint-Adriaansabdij te Geraardsbergen, door Luk Beeckmans.

– Eenen Bosch ghenaempt De Geit. Deel 1: Landschapsontwikkeling binnen een historisch bosgebied, door Eric Cosyns.

– Beletterde huizen. Gevelpubliciteit in het straatbeeld van Geraardsbergen, door Jacques De Ro.

– Hoort het communisme komt! Na de mijnstaking in de zomer van 1932… stichten de uitgestoten engelen van de socialistische partij te Geraardsbergen een communistische afdeling, door Dirck Surdiacourt.

Gerardimontium nr. 264

Blikvangers in dit nummer:

– ”Wadde skaa gebaa!”. Een speurtocht naar follies of vermaakarchitectuur in Geraardsbergen. Deel 4 en slot: tuinpaviljoenen, duiventorens, een follykasteeltje, kolommen en beeldentuinen, door Jacques De Ro.

– De Oudenbergkapel in handen van een brouwer, Ghislain François van Crombrugghe (1761-1842), door Jacques De Ro & Rik Van Damme.

– Geraardsbergen onder vuur. Het luchtbombardement van 30 oktober 1918, door Yannick Van Lierde.

– Honderden Nederlandse oorlogsvluchtelingen uit de Betuwe vonden een thuis in Geraardsbergen (november/december 1944-april/mei 1945, door Marc van Trimpont.

Persnota – Uitgave boek Penningkohieren

fotoOp 15 november 2015 verschijnt ter gelegenheid van het Geschiedkundig Treffen van Gerardimontium, de Geraardsbergse vereniging voor lokale geschiedenis, het boek De Penningkohieren anno 1571 als genealogische en toponymische bron. De belastingplichtigen in en rond Geraardsbergen tijdens het schrikbewind van Alva. Deze publicatie van bronnenmateriaal met betrekking tot de geschiedenis van de stad is van de hand van Freddy De Chou en Christ Van Cauwenberge.

De penningkohieren zijn als bron, zowel op sociaaleconomisch als op agrarisch, demografisch, antroponymisch, toponymisch en genealogisch gebied zeer belangrijk.

De publicatie beschrijft de sociaaleconomische situatie in 1571 van Geraardsbergen, Grimminge, Idegem, Moerbeke, Nederboelare-Onkerzele, Ophasselt, Overboelare-Goeferdinge, Schendelbeke, Smeerebbe-Vloerzegem, Viane, Waarbeke-Nieuwenhove, Zandbergen en Zarlardinge. Ze verschaft uitgebreide informatie aangaande de dorpsheer, de dorpsmagistraat, de bedrijfsstructuur, het grondgebruik, de bezitsstructuur, de pacht- en eigendomsverhoudingen, de sociale gelaagdheid van de bevolking, de tienden evenals onrechtstreekse informatie betreffende de secundaire sector (molens, brouwerijen, smidsen, steenbakkerijen) en de handelsactiviteiten van kooplui.

Door het grote getal familienamen, voornamen en plaatsnamen is het boek een zeer rijke bron voor de naamkunde en de plaatsnaamkunde. Op dat laatste vlak biedt de publicatie het oudste en het volledigste overzicht van de plaatsnamen.

Het nut voor de familiekunde is al even evident. Zij geven immers een volledig overzicht van alle gezinshoofden van een bepaald dorp, veertig jaar vόόr het begin van de parochieregisters.

Door nazicht van verschillende dorpen is het mogelijk de herkomst van een bepaalde familie af te leiden. En eens deze gevonden kunnen haar activiteiten en haar sociale positie worden bepaald binnen de sociaaleconomische situatie van het dorp.

De vermelding van pachtgoederen openen mogelijk nieuwe bronnen voor verder onderzoek. Het hoeft dan ook geen betoog dat een degelijke inventarisatie van alle familienamen een zeer nuttig werk is.

De Penningkohieren anno 1571 is een onmisbaar naslagwerk voor alle familiekundigen met wortels in Geraardsbergen en omstreken en voor iedere vorser van de geschiedenis van de stad en deelgemeenten.

Het boek telt 512 bladzijden A4 met een vijftigtal afbeeldingen in kleur, een plaatsnamJIM_1270enregister en persoonsnamenregister. De kostprijs bedraagt 35 euro. Het is te verkrijgen bij de bestuursleden van Gerardimontium, in de Permanensje op de Markt, in de boekhandel of door storting van 35 euro (plus voor thuisbezorging 7 euro portkosten) op rekeningnummer BE49 4431 6807 8171 van de vereniging, p.a. Donkerstraat 48, 9500 Geraards bergen, met vermelding ‘Penningkohieren’.

Gerardimontium nr 263

Blikvangers in dit nummer:

– Een stukje industriële archeologie van de Dender. De sluis in het gemeentewapen van Idegem, door Freddy De Chou.

– ”Wadde skaa gebaa!”. Een speurtocht naar follies of vermaakarchitectuur in Geraardsbergen. Deel 3: Follytorens, door Jacques De Ro.

– Gen-iaal erfgoed in de regio Idegem. Romeins DNA-project brengt genetische diversiteit in Vlaanderen tijdens de late middeleeuwen in kaart waaronder de regio Idegem, (deel 2), door dr. Maarten H.D. Larmuseau, e.a.

– ”Zot van Andries Wonder met muizenoorkens?” Een korte schets van de dahliakwekers Romain en Clement Andries, Grimminge 1919-1991, door Dirck Surdiacourt.

– René Van Damme (1932-2005) vertelt over de oorlogsjaren in Geraardsbergen, door Rik Van Damme.

500 jaar “Processie van Plaisance”: Gerardimontium pakt uit met unieke publicatie!

Op zondag 28 augustus j.l., trok de Processie van Plaisance door de stad Geraardsbergen en dit voor de 500ste keer. Redenen te over voor Gerardimontium om een tienvoudig gouden jubileum als dit in de kijker te plaatsen. En hoe kan dit het best en op een blijvende manier dan door de publicatie van een jubileumboek? Eigenlijk een kijk- en leesboek over het reilen en zeilen in goede en kwade dagen van deze 500 jaar jonge traditie.JC_PVP_CVR1

Dit kleurrijk jubileumboek, getiteld De Processie van Plaisance. De Bartholomeusommegang met de reuzen en de verenigingen van Geraardsbergen, is van de hand van Jan Coppens, erfgoedambtenaar van de stad Geraardsbergen en ondervoorzitter van Gerardimontium. Hij schetst niet alleen de geschiedenis en de evolutie van deze “Leutigen Ommegang” die ontstond na de overbrenging in 1515 van de relieken van de H. Bartholomeus vanuit Sint-Martens-Lierde naar Geraardsbergen, maar tevens die van de kermis in de Oudenbergstad. Uitgebreid en grondig bronnenonderzoek dienaangaande, bleef niet zonder resultaat want bracht verrassende nieuwe gegevens aan het licht. Naast de ruime collectie schitterende kermisaffiches en talloze oude en nieuwe foto’s wordt, voor het eerst, ook het oud bronnenmateriaal waaronder oude handvesten gepubliceerd.

Het boek telt 120 bladzijden A4. Het is te verkrijgen tegen 15 euro in de Permanensje, de Standaard Boekhandel en in de betere krantenwinkels van de stad.

Gerardimontium nr. 262

Blikvangers in dit nummer:

– De Processie van Plaisance. 500 jaar Bartholomeusommegang in Geraardsbergen door Jan Coppens. Het boek telt 120 bladzijden A4. Het is te verkrijgen tegen 15 euro in de Permanensje, de Standaard Boekhandel en in de betere krantenwinkels van de stad.

– Wadde skaa gebaa!”. Een speurtocht naar follies of vermaakarchitectuur in Geraardsbergen. Deel 2: Grotten, rots- en waterpartijen, door Jacques De Ro.

– Gen-iaal erfgoed in de regio Idegem. Romeins DNA-project brengt genetische diversiteit in Vlaanderen tijdens de late middeleeuwen in kaart waaronder de regio Idegem, (deel 1), door dr. Maarten H.D. Larmuseau, e.a.

– De laatste Lente… Op 11 mei 1940 vielen, als slachtoffers van de oorlog, Paula en Olav Geerts, door Dirck Surdiacourt.